Jurnal saytida maqolaning dastlabki e’loni
Maqola jurnal saytida yakuniy son chiqishidan oldin ham paydo bo‘lishi mumkin. Bunday versiyalar ko‘pincha Article in Press, journal pre-proof yoki online first deb ataladi.
Batafsil
Ko‘plab zamonaviy jurnallarda nashr bosqichma-bosqich amalga oshadi. Maqola qabul qilingach va dastlabki nashriyot tayyorlovidan so‘ng, u yakuniy son joyiga ega bo‘lishidan oldin onlayn joylashtirilishi mumkin.
Bunday nashr shuni anglatadiki, maqola allaqachon
- taqrizdan o‘tgan;
- tahririyat tomonidan qabul qilingan;
- ommaviy joylashtirishga tayyorlangan;
- o‘quvchilar uchun ochiq.
Lekin bu har doim ham yakuniy versiya emas
- yakuniy sahifalar bo‘lmasligi mumkin;
- yakuniy maket bo‘lmasligi mumkin;
- tom va son bo‘lmasligi mumkin;
- supplementary materials to‘liq rasmiylashtirilmagan bo‘lishi mumkin;
- havolalar va navigatsiyaning yakuniy versiyasi bo‘lmasligi mumkin.
Muallif uchun bu muhim bosqich, chunki maqola allaqachon ko‘rinadi, uni topish mumkin va ko‘pincha DOI hamda onlayn e’lon qilingan yil bo‘yicha iqtibos keltirish ham mumkin bo‘ladi.
Nega chalkashlik yuzaga keladi
Ko‘pchilik maqola saytda e’lon qilingan bo‘lsa, demak butun jarayon tugadi deb o‘ylaydi. Aslida esa bu ko‘pincha faqat oraliq, garchi rasmiy nashr bosqichi bo‘lsa ham.
Eslab qolish muhim
Dastlabki onlayn nashr maqola allaqachon ommaga ochilganini anglatadi, ammo uning sondagi yakuniy o‘rni keyinroq belgilanishi mumkin.